Άσκηση: Εικαστική και ψηφιακή μνήμη

image

Φωτογραφικές μηχανές στα κινητά τηλέφωνα, οι φτηνοί και μικροί σε μέγεθος σκληροί δίσκοι, μας παρασύρουν σε ένα παιχνίδι ανούσιας αποθήκευσης. Αποθηκεύουμε τα πάντα ψηφιακά.
Πόσο έχει επηρεαστεί η ζωή όλων μας από την χρήση της ψηφιακής μνήμης;
Ατονεί η φυσική μας μνήμη;
Αλλάζουν οι αναμνήσεις μας;
Γίνονται πιο ρεαλιστικές άρα και ταυτόχρονα λιγότερο πραγματικές, λιγότερο προσωπικές;
Η εικόνα του παρελθόντος είναι ούτως ή άλλως παραποιημένη. Κάτι που είναι ρεαλιστικό στην εποχή του, κατόπιν γίνεται αφαιρετικό. Βλέποντας πάλι την φωτογραφία, της ξαναδίνουμε τον ρεαλιστικό της χαρακτήρα, αλλά απογυμνωμένο από συναίσθημα, ιστορία, χωρίς εμάς.
Πόσο έτοιμοι είμαστε όμως να αντεπεξέλθουμε την απώλεια μιας ρεαλιστικής – φωτογραφικής εικόνας;
Μήπως φωτογραφίζουμε κάτι για να το ξεχάσουμε;
Γινόμαστε οκνοί στο να κατανοήσουμε αυτό που συμβαίνει πραγματικά μπροστά στα μάτια μας.
Όταν από μία φωτογραφία αφαιρέσεις την μνήμη και τον χρόνο, νεκρώνει.

Σε μία συνέντευξη του ο Κώστας Αξελός αναφέρει μεταξύ άλλων:
[…] “Ας πάρουμε μια παρέα στην παραλία. Οι μεν φωτογραφίζουν τους δε. Θέλουν να τους οικειοποιηθούν, να τους αρχειοθετήσουν. Οι άλλοι φωτογραφίζουν τη θάλασσα, θέλουν να την ακινητοποιήσουν. Οι άλλοι λένε, τι ωραία που είναι, δες, δες τι ωραία που χτυπάει το κύμα. Ολα αυτά είναι μορφές ακινητοποίησης του χρόνου, του χώρου και όχι άνοιγμα στο χωροχρόνο. Ανοιγμα είναι να έκαναν μπάνιο, να χαίρονταν, να ζούσαν χωρίς αυτό το δες, δες…” […]

Σε ένα πολύ ενδιαφέρον άρθρο του για το συγκεκριμένο ζήτημα, ο Ουμπέρτο Εκο γράφει μεταξύ άλλων:
[…]Ότι όταν ήταν έντεκα χρονών είδε ένα αυτοκίνητο να παρασύρει ένα κάρο με άλογο. Στο κάρο επέβαιναν ο αγρότης με την γυναίκα του, η οποία χτυπήθηκε και πέφτοντας κάτω δημιουργήθηκε μία λίμνη αίματος γύρω από το κεφάλι της. (Στη μνήμη του Έκο έχει μείνει η εικόνα μίας σπασμένης πίτας με κρέμα και φράουλες.) Πλησίασε και κατάλαβε ότι δεν ήταν τόσο ότι ήταν η πρώτη φορά που έβλεπε ένα πολτοποιημένο κεφάλι, αλλά κυρίως ήταν η πρώτη φορά που βρισκόταν μπροστά στο θάνατο, στον πόνο και την απελπισία κάποιων άλλων!
Τι θα είχε συμβεί αν είχε όπως κάθε παιδί σήμερα ένα κινητό με ενσωματωμένη camera; Ισως το πιθανότερο δηλαδή, θα φωτογράφισε ή θα βιντεοσκοπούσε το συμβάν, κατόπιν θα το ανέβαζε στο YouTube, για να χαρούν οι φίλοι του με την κακοτυχία  των άλλων. Ευτυχώς δεν είχε κινητό με camera και έτσι διατηρείται πάντα στην μνήμη του και εβδομήντα χρόνια αργότερα συνεχίζει να τον στοιχειώνει, αλλά και ταυτόχρονα να είναι και ένα μέρος της δίαπλασης του χαρακτήρα του
.[…]

Μία αναμνηστική φωτογραφία μπορώ να την δω μόνο σαν αφορμή ενεργοποίησης της προσωπικής μου μνήμης, αλλά αυτό προϋποθέτει να έχω βιώσει το ίδιο ή αντίστοιχο συμβάν.

Όταν έχω 200 παρόμοιες φωτογραφίες, τότε αυτές οι ίδιες οι 200 δημιουργούν από μόνες τους μνήμη εις βάρος της προσωπικής μας μνήμης. Γεμίζουν τα προσωπικά κενά μνήμης που δεν ζήσαμε και εγκέφαλος τις ιδιοποιείται.

Βρείτε ένα δικό σας (προσωπικό) γεγονός το οποίο έχετε αποτυπώσει φωτογραφικά και αποδώστε του την αλήθεια που του ταιριάζει με εικαστικό – προσωπικό τρόπο.

Advertisements
Κλασσικό